گڏيل قومون انساني حَقَ ڪائونسل

گڏيل قومون سرشتو ۾ گڏيل-سرڪاري سَڀا


گڏيل قومن جي انساني حقن جي ڪائونسل , گڏيل قومون انساني حَقَ ڪائونسل (انگريزي ٻولي: United Nations Human Rights Council)[1] گڏيل قومن جو هڪ ادارو آهي، جنهن جو مقصد عالمي سطح تي انساني حقن جو تحفظ ۽ ان جي پرچار ڪرڻ آهي.[2] ڪائونسل جا 47 رڪن آهن، جيڪي ٽي سال جي لاءِ علائقائي گروپن جي بنياد تي چُونڊيا ويندا آهن.[3] اداري جو صدر دفتر جنيوا، سويٽزرلينڊ ۾ آهي.

گڏيل قومون انساني حَقَ ڪائونسل
Emblem of the United Nations.svg
United Nations Human Rights Council Logo.svg
مختصر UNHRC
CDH
تشڪيل 15 مارچ 2006؛ 14 سال اَڳُ (2006-03-15)
نوعيت Subsidiary organ
قانوني حيثيت
فعال
صدر دفتر جنيوا، سوئيٽزرلينڊ
سربراھ
صدر
Coly Seck
بنيادي تنظيم
گڏيل قومون جنرل اسيمبلي
ويب سائٽ www.ohchr.org
United Nations Human Rights Council Membership.svg
  آفريڪي ملڪ (13)

  ايشيائي ملڪ (13)

  اوڀرندو يورپي ملڪ (6)

  لاطيني آمريڪي ۽ ڪيريبيائي ملڪ (8)

  پوربي يورپي ۽ ٻيا ملڪ (7)

باب بين الاقوامي لاڳاپا

يو اين ايڇ آر سي گڏيل قومن جي رڪن مُلڪن اندر انساني حَقَن جي ڀڃڪڙين جي الزامن لاءِ جانچ ڪندي آهي، ۽ انساني حَقن جي اهم موضوعن جهڙوڪ سنگت ۽ گڏجاڻي جي آزادي،[4] اظهار راءِ جي آزادي،[5] عقيدو ۽ مذهب جي آزادي،[6] عورتن جا حق،[7] ليسبيئن گي ۽ بائسيڪشيوئل رائٽس (ايل جي بي ٽي حق)،[8] ۽ لساني حق ۽ نسلي اقليتن جي حقن تي ڌيان ڏيندي آهي.{{efn|جنگي ڏوهن لاءِ، ڏسو "UN Adopts Resolution on Sri Lanka War Crimes Probe". حاصل ڪيل 2 June 2012. 

گڏيل قومن جي جنرل اسيمبلي وسيلي گڏيل قومن جي ڪميشن (يواين سي ايڇ آر،هن ۾ سي ايڇ ايڇ) جي جڳهہ وٺڻ لاءِ (قراداد A/RES/60/251 وسيلي) گڏيل قومن جي انساني حَقن جي ڪائونسل (يواين ايڇ آر سي) کي 15 مارچ 2006 تي قائم ڪيو ويو، جنهن ۾ انساني حقن جو اڻپورو رڪارڊ رکندڙ ملڪن کي ميمبر بڻجڻ لاءِ اجازت ڏني وڃڻ تي سخت تنقيد ڪئي وئي هُئي.[9] گڏيل قومن جي سيڪريٽري جنرل ڪوفي عنان ۽ بان ڪي مون، ڪائونسل جي اڳوڻي صدر ڊورو ڪوسٽيا، يورپي يونين، ڪينيڊا، ۽ آمريڪا  گڏيل قومن جي انساني حقن جي ڪميشن تي اسرائيلي–فلسطين تڪرار تي اڻ برابري وارو ڌيان ڏيڻ جو الزام لڳايو، ۽ ڪيترن ئي ماڻهن اسرائيل-مخالف تعصب هئڻ جي دعويٰ ڪئي،  ڪائونسل اسرائيل جي مذمت ڪندي باقي دنيا جي گڏيل ملڪن جي مقابلي ۾ وڌيڪ قراردادون حل ڪيون.[10][11][12][13] انساني حقن جي ڪائونسل انساني حقن جي هاءِ ڪمشنر دفتر (اوايڇ سي ايڇ آر) سان گڏجي ڪم ڪري ٿي ۽ گڏيل قومن جي خاص طريقيڪارَ ۾ مشغول آهي.

مهم ۽ عالمي حمايت سان رڪنيت سازي

آڪٽوبر 2016 ۾ گڏيل قومون انساني حَقَ ڪائونل جي رڪنيتي چُونڊون جنوري 2017 کان ڊسمبر2019 ۾ برطانيا سوڀارو ٿيو. ان لاءِ هِن مُلڪ کي يارنهن مهينا ڊگهي مهم هلائڻي پئي، جنهنڪري هن کي ڪيترن ئي ملڪن پاران تائيد ووٽ حاصل ٿيا.[14]


گهڙت

گڏيل قومن جي جنرل اسيمبلي جا ميمبَر  يو اين ايڇ آر سي جي 47 سيٽون ولاريندڙ ميمبرن جي چُونڊ ڪندا آهن. هر سيٽ جي  عرصو ٽي سال هوندو آهي، ۽ ڪوبہ رڪن لاڳاتار ٻہ ڀيرا کان وڌيڪ مُدت تائين ڪنهن نشست تي قبضو نٿو ڪري سگهي. سيٽن کي گڏيل قومن جي علائقائي گروپن ۾ هيٺئين ريت ورهايو ويو آهي: آفريڪا لاءِ 13، ايشيا لاءِ 13، اوڀر يورپ جي لاءِ ڇھ، لاطيني امريڪا ۽ ڪيريبين (GRULAC) جي لاءِ اَٺ، ۽ اولهندي يورپي ۽ ٻين گروپَ (ڊبليو اي او جي) جي لاءِ سَتَ سيٽون ورڇيل آهن. يون اين ايڇ سي آر کان اڳ ان جي جاءِ تي ماضي واري سي ايڇ آر (CHR) ۾ اقتصادي ۽ سماجي ڪائونسل (ECOSOC) جي ذريعي چُونڊ ۽ ووٽنگ ڪندڙن جي اڪثريت جي ذريعي 53 جي رڪنيت حاصل هُئي.جنرل اسيمبلي ڪائونسل جي ڪنهن بہ ميمبر جي حقن ۽ مراعتن کي معطل ڪري سگهي ٿي جيڪا فيصلو ڪندي آهي تہ ان ميمبر پنهنجي رڪنيت جي مدت دوران انساني حقن جي لاڳاتار وڏي ڀڃڪڙي تہ نہ ڪئي آهي. معطلي جي عمل ۾ جنرل اسيمبلي جي ذريعي ٻہ اڌ اڪثريت سان ووٽ گهربل هوندا آهن.[15] يو اين ايڇ آر سي جي قيام جي قرارداد ۾ چيل آهي تہ "جڏهن ڪائونسل جي ميمبرن جي چُونڊ ڪرڻ مهل، ميمبر ملڪَ اميدوارن جي انساني حقن جي واڌاري ۽ ان جي رضاڪاراڻي وعدن ۽ وعدن ۾ جيڪي ڀاڱيداري ڪن ٿا، تِن کي مدنظر رکندي"، ۽ هي تہ "ميمبرَ چُونڊجڻ کانپوءِ ڪائونسل انساني حقن جي واڌاري ۽ بچاءَ (تحفظ) جي اعليٰ معيار کي قائم رکندا".


اجلاس

 
گڏيل قومون دفتر (يون اين ايڊيفس)، جنيورا ۾

يو اين ايڇ آر سي سال اندر مارچ، جون ۽ سيپٽمبر ۾ ٽي ڀيرا باقاعدي گڏجاڻوين (سيشنز) ڪندي آهي.[16]

يو اين ايڇ آر سي ڪنهن به مهل رڪن مُلڪن طرفان درخواست ڪرڻ تي هڪ اڌ (ون ٿرڊ) اڪثريت سان، انساني حقن جي ڀڃڪڙين ۽ هنگامي صورتحال سان مُنهن ڏيڻ لاءِ خصوصي گڏجاڻيون منعقد ڪرڻ جو فيصلو ڪري سگهي ٿي. اَڄ تائين 28 خصوصي سيشن ٿي چُڪا آهن.

ميمبَر

هي ڪائونسل 47 ميمبرن تي جُڙيل آهي، جيڪي جنرل اسيمبلي جي وسيلي ٽي سال جي عرصي لاءِ هر سال چُونڊيا ويندا آهن. گڏيل قومن جي علائقائي گروپ بندي جي نظام کي برابري جي حساب سان جاگرافيائي وارو وٽي جي بنياد تي ميمبرن جي  چُونڊَ ڪئي ويندي آهي. ميمبرَ هڪ وَاڌارُو عرصو جي لاءِ ٻيهر چُونڊجڻ جي لائق آهن، جنهن کانپوءِ کين پنهنجي ڪُرسي (سيٽَ)  ڇڏي ڏيڻي پوندي.[17]

ڪُرسين (سيٽُن) کي هيٺئين ريت ورڇيو ويو آهي:

  • آفريڪي گروپ جي لاءِ 13
  • ايشيا پيسيفڪ گروپ جي لاءِ 13
  • اوڀر يورپي گروپ جي لاءِ 6
  • لاطيني آمريڪن ۽ ڪيريبين گروپ جي لاءِ 8
  • اولهندي يورپي ۽ ٻين گروپَ جي لاءِ 7

هاڻوڪا

مُدو آفريڪن رياستون (13) ايشيا-پيسفڪ رياستون (13) پُوربي يورپي
رياستون
(6)
لاطيني آمريڪن ۽
ڪيريبين رياستون
(8)
اولهندو يورپي ۽
ٻيون رياستون
(7)
2020–2022
[18]
  لبيا
  موريتانيا
  سوڊان
  نميبيا
  انڊونيشيا
  جاپان
  مارشل ٻيٽ
  ڏکڻ ڪوريا
  آرمينيا
  پولينڊ
  برازيل
  وينزويلا
  جرمني
  نيدرلينڊز
2019–2021
[19]
  برڪينا فاسو
  ڪيمرون
  اريٽيريا
  صوماليا
  ٽوگو
  بحرين
  بنگلا ديش
  فجي
  ڀارت
  فلپائن
  بلغاريه
  چيڪ جمهوريا
  ارجنٽائن
  بهاماس
  يوروگائي
  آسٽريا
  ڊينمارڪ
  اٽلي
2018–2020
[20]
  انگولا
  عوامي جمهوريا ڪانگو
  نائجيريا
  سينيگال
  افغانستان
  نيپال
  قطر
  پاڪستان
  سلوواڪيا
  يوڪرين
  چلي
  ميڪسيڪو
  پيرو
  آسٽريليا
  اسپين

اڳوڻا

مُدو آفريڪن رياستون (13) ايشيا-پيسفڪ رياستون (13) پُوربي يورپي
رياستون
(6)
لاطيني آمريڪن ۽
ڪيريبين رياستون
(8)
اولهندو يورپي ۽
ٻيون رياستون
(7)
2017–2019
[21]
  مصر
  روانڊا
  ڏکڻ آفريقا
  تيونس
  چين
  عراق
  جاپان
  سعودي عرب
  ڪروشيا
  ھنگري
  برازيل
  ڪيوبا
  گڏيل بادشاھت
  گڏيل آمريڪي رياستون (left in June 2018)
  آئس لينڊ (from 13 July 2018)
2016–2018
[22]
سانچو:BDI
  Côte D'Ivoire
  ايٿوپيا
  ڪينيا
  ٽوگو
  Republic of Korea
سانچو:KGZ
سانچو:MGL
سانچو:PHI
سانچو:UAE
سانچو:GEO
سانچو:SLO
سانچو:ECU
  پاناما
  Venezuela, Bolivarian Republic of
سانچو:BEL
سانچو:GER
سانچو:SWI
2015–2017
[23]
سانچو:BWA
  Congo
  گھانا
  نائجيريا
سانچو:BGD
  ڀارت
  انڊونيشيا
سانچو:QAT
سانچو:ALB
سانچو:LVA
  Bolivia (Plurinational State of)
سانچو:SLV
سانچو:PRY
سانچو:NLD
سانچو:PRT
2014–2016
[24]
  الجزائر
سانچو:MAR
سانچو:NAM
سانچو:ZAF
  چين
  مالديپ
سانچو:SAU
  Viet Nam
  Former Yugoslav Republic of Macedonia [lower-alpha 1]
  Russian Federation
  ڪيوبا
  ميڪسيڪو
سانچو:FRA
  United Kingdom of Great Britain and Northern Ireland
2013–2015
[25]
  ايٿوپيا
  Côte D'Ivoire
سانچو:GAB
  ڪينيا
  سيرا ليون
سانچو:JPN
  قازقستان
  پاڪستان
  Republic of Korea
  گڏيل عرب امارات
سانچو:EST
سانچو:MNE
  ارجنٽائن
  برازيل
  Venezuela, Bolivarian Republic of
سانچو:DEU
سانچو:IRL
  United States of America
2012–2014
[26]
  بینن
سانچو:BOT
  برڪينا فاسو
  Congo
  ڀارت
  انڊونيشيا
سانچو:KUW
سانچو:PHI
سانچو:ROM
سانچو:CZE
سانچو:CHI
  ڪوسٽاريڪا
سانچو:PER
سانچو:ITA
  آسٽريا
2011–2013
[27]
سانچو:AGO
سانچو:LBY
  موريتانيا
سانچو:UGA
سانچو:QAT
  ملائيشيا
  مالديپ
سانچو:THA
سانچو:MDA
سانچو:POL
سانچو:ECU
  گوئٽي مالا
سانچو:CHE
سانچو:ESP
2010–2012
[28]
سانچو:DJI
سانچو:CMR
سانچو:MUS
  نائجيريا
  سينيگال
سانچو:BGD
  چين
سانچو:JOR
سانچو:KGZ
سانچو:SAU
  Russian Federation
سانچو:HUN
  ڪيوبا
  ميڪسيڪو
سانچو:URY
سانچو:BEL
سانچو:NOR
  United States of America
2009–2011
[29]
سانچو:BFA
سانچو:GAB
  گھانا
سانچو:ZAM
سانچو:BHR
سانچو:JPN
  پاڪستان
  Republic of Korea
سانچو:SVK
  يوڪرين
  ارجنٽائن
  برازيل
  چلي
سانچو:FRA
  United Kingdom of Great Britain and Northern Ireland
2008–2010
[30]
  مصر
سانچو:AGO
سانچو:MAD
سانچو:RSA
  ڀارت
  انڊونيشيا
سانچو:QAT
سانچو:PHI
سانچو:BIH
سانچو:SVN
  Bolivia (Plurinational State of)
  نڪاراگوا
سانچو:NLD
سانچو:ITA
2006–2009
[31]
سانچو:DJI
سانچو:CMR
سانچو:MRI
  نائجيريا
  سينيگال
سانچو:BGD
  چين
سانچو:JOR
  ملائيشيا
سانچو:KSA
  آذربائيجان
  Russian Federation
  ڪيوبا
  ميڪسيڪو
سانچو:URU
سانچو:DEU
سانچو:CAN
سانچو:CHE
2006–2008
[31]
سانچو:GAB
  گھانا
  مالي
سانچو:ZAM
سانچو:JPN
  پاڪستان
  سري لنڪا
  Republic of Korea
سانچو:ROU
  يوڪرين
  برازيل
  گوئٽي مالا
سانچو:PER
سانچو:FRA
  United Kingdom of Great Britain and Northern Ireland
2006–2007
[31]
  الجزائر
سانچو:MAR
سانچو:RSA
سانچو:TUN
سانچو:BHR
  ڀارت
  انڊونيشيا
سانچو:PHI
سانچو:POL
سانچو:CZE
  ارجنٽائن
سانچو:ECU
سانچو:FIN
سانچو:NLD

صدَر

سانچو:ٿور اکري نالو ديس وقت
14 ايلزابيٿ ٽچي-فاسلبرگر   آسٽريا 1 جنوري 2020 –کان هينئر تائين[32]
13 ڪولي سيڪ   سينيگال || جنوري 1، 2019 –کان 31 ڊسمبر 2019
12 وجوسلاو سيڪ   سلووينیا || جنوري 1، 2018 –کان 31 ڊسمبر 2018
11 جوڪين اليڪزينڊر مازا مارٽيلي   ايل سلواڊور || جنوري 1، 2017 –کان 31 ڊسمبر 2017
10 چوئي ڪيونگ-لم سانچو:ROK جنوري 1، 2016 –کان 31 ڊسمبر 2016[33]
9 جواچم روچر سانچو:DEU جنوري 1، 2015 –کان 31 ڊسمبر 2015
8 بائوديليئر اندانگ ايئلا   گيبون جنوري 1، 2014 –کان 31 ڊسمبر 2014
7 ريمگوسز هينزيل   پولينڊ جنوري 1، 2013 –کان ڊسمبر 31، 2013[34]
6 لورا دوپي لسيري سانچو:Country data URY جُون 19، 2011 –کان ڊسمبر 31، 2012
5 سيهاسڪ ڦوانگڪيتڪيوف   ٿائي لينڊ جُون 19، 2010 –کان جُون 18، 2011[35]
4 اليڪس وان مييووين   بيلجيئم جُون 19، 2009 –کان جُون 18، 2010[35]
3 مارٽن اهوئيگين اهومويڀي   نائجيريا جُون 19، 2008 –کان جُون 18، 2009
2 ڊورو روملس ڪوستيا سانچو:Country data ROU جُون 19، 2007 –کان جون 18، 2008
1 لوئس الفونسو ڊي البا سانچو:Country data MEX جُون 19، 2006 –کان جُون 18، 2007

وڌيڪ ڏسو

نوٽس

  1. "Conseil des droits de l'homme". مارچ 9, 2019.  Check date values in: |date= (مدد)
  2. "About the Human Rights Council". Office of the High Commissioner for Human Rights. حاصل ڪيل 29 آڪٽوبر 2016.  Check date values in: |access-date= (مدد)
  3. "OHCHR | HRC Sessions". www.ohchr.org. حاصل ڪيل 2019-07-04. 
  4. "Special Rapporteur on the rights to freedom of peaceful assembly and of association". حاصل ڪيل 2 June 2012. 
  5. "HRC Freedom of Opinion and Expression Resolution". حاصل ڪيل 2 June 2012. 
  6. "USCIRF Welcomes Move Away from 'Defamation of Religions' concept". حاصل ڪيل 15 October 2013. 
  7. UNOG. "Human Rights Council Establishes Working Group On Discrimination Against Women In Law And Practise". وقت 15 October 2013 تي اصل کان آرڪائيو ٿيل. حاصل ڪيل 15 October 2013.  Unknown parameter |url-status= ignored (مدد)
  8. "Council establishes mandate on Côte d'Ivoire, adopts protocol to child rights treaty, requests study on discrimination and sexual orientation". وقت 24 June 2011 تي اصل کان آرڪائيو ٿيل. حاصل ڪيل 15 October 2013.  Unknown parameter |url-status= ignored (مدد) "UN publishes first global report and recommendations to tackle gay rights abuses". 
  9. "UN creates new human rights body". BBC. 15 March 2006. http://news.bbc.co.uk/2/hi/europe/4810538.stm. 
  10. حوالي جي چڪ: Invalid <ref> tag; no text was provided for refs named :0
  11. Secretary-General urges human rights activists to ‘fill leadership vacuum’, hold world leaders to account, in address to international day event, UN Department of Public Information 8 12 2008
  12. UN's Ban faults rights council over Israel, Reuters (reprinted in Ynet News) 21 06 2007
  13. Human Rights Council president wants reform, SwissInfo 29 09 2007
  14. "Special Rapporteur on the rights to freedom of peaceful assembly and of association". حاصل ڪيل 11 سيپٽمبر 2012.  Check date values in: |access-date= (مدد)
  15. حوالي جي چڪ: Invalid <ref> tag; no text was provided for refs named http
  16. "United Nations Human Rights Council, Sessions". حاصل ڪيل 2 June 2012. 
  17. "Membership of the Human Rights Council". United Nations Human Rights Council. United Nations. حاصل ڪيل 26 February 2019. 
  18. "اليڪشن آف دي هيومن رائٽس ڪائونسل (١٧ آڪٽوبر ٢٠١٩)". United Nations General Assembly. United Nations. 
  19. "Election of the Human Rights Council (12 October 2018)". United Nations General Assembly. United Nations. حاصل ڪيل 26 February 2019. 
  20. "Election of the Human Rights Council (16 October 2017)". United Nations General Assembly. United Nations. حاصل ڪيل 26 February 2019. 
  21. "Election of the Human Rights Council (28 October 2016)". United Nations General Assembly. United Nations. حاصل ڪيل 17 October 2019. 
  22. "Election of the Human Rights Council (28 October 2015)". United Nations General Assembly. United Nations. حاصل ڪيل 27 February 2019. 
  23. "Election of the Human Rights Council (21 October 2014)". United Nations General Assembly. United Nations. حاصل ڪيل 27 February 2019. 
  24. "Election of the Human Rights Council (12 November 2013)". United Nations General Assembly. United Nations. حاصل ڪيل 27 February 2019. 
  25. "Election of the Human Rights Council (12 November 2012)". United Nations General Assembly. United Nations. حاصل ڪيل 27 February 2019. 
  26. "Election of the Human Rights Council (20 May 2011)". United Nations General Assembly. United Nations. حاصل ڪيل 27 February 2019. 
  27. "Election of the Human Rights Council (13 May 2010)". United Nations General Assembly. United Nations. وقت 26 July 2010 تي اصل کان آرڪائيو ٿيل. حاصل ڪيل 27 February 2019.  Unknown parameter |url-status= ignored (مدد)
  28. "Election of the Human Rights Council (12 May 2009)". United Nations General Assembly. United Nations. حاصل ڪيل 27 February 2019. 
  29. "Election of the Human Rights Council (21 May 2008)". United Nations General Assembly. United Nations. وقت 14 November 2008 تي اصل کان آرڪائيو ٿيل. حاصل ڪيل 27 February 2019.  Unknown parameter |url-status= ignored (مدد)
  30. "Election of the Human Rights Council (17 May 2007)". United Nations General Assembly. United Nations. وقت 10 January 2019 تي اصل کان آرڪائيو ٿيل. حاصل ڪيل 27 February 2019.  Unknown parameter |url-status= ignored (مدد)
  31. 31.0 31.1 31.2 "General Assembly Elects 47 Members of New Human Rights Council; Marks ‘New Beginning’ for Human Rights Promotion, Protection". United Nations General Assembly. United Nations. حاصل ڪيل 26 February 2019. 
  32. "President of the 14th Cycle". حاصل ڪيل 2020-01-08. 
  33. The Human Rights Council elects Ambassador Ambassador Choi Kyong-lim of the Republic of Korea as its new President. Retrieved 4 January 2016.
  34. Section, United Nations News Service. "UN News - UN Human Rights Council: new President will help promote human rights equitably". UN News Service Section. 
  35. 35.0 35.1 "Human Rights Council – Membership of the Human Rights Council". .ohchr.org. وقت 18 February 2011 تي اصل کان آرڪائيو ٿيل. حاصل ڪيل 2011-02-26.  Unknown parameter |url-status= ignored (مدد)


حوالا


حوالي جي چڪ: "lower-alpha" نالي جي حوالن جي لاءِ ٽيگ <ref> آهن، پر لاڳاپيل ٽيگ <references group="lower-alpha"/> نہ مليو، يا پوءِ بند </ref> کٽل آھي