مک مينيو کوليو

سنڌي ٻوليءَ جي شاعر، اديب، ۽ نقاد، تاجل بيوس جو اصل نالو تاج محمد ولد محمد جعفر سمو هو. ھو 22 سيپٽمبر 1938ع تي ڳوٺ درگاھ پير حيات شاھ، تعلقي سوڀي ديري، ضلعي خيرپورميرس ۾ ڄائو. شروعاتي تعليم نورپور ۽ ڀونڀٽ پور اسڪولن مان حاصل ڪيائين، جڏهن تہ ثانوي تعليم گنبٽ هاءِ اسڪول مان ۽ گرئجوئيشن سنڌ يونيورسٽي ڄام شوري مان ڪيائين. بعد ۾، ايم. اي (اقتصاديات)، سنڌ يونيورسٽيءَ مان ڪرڻ کان پوءِ جپان، ٿائيلينڊ ۽ آمريڪا مان مختلف ڪورس ڪري آيو. تاجل بيوس 1960ع ۾ انگريزي استاد طور ملازمت جي شروعات ڪئي، بعد ۾ سنڌ حڪومت جي ڪيترن ئي ادارن/ڪمپنين ۾ انويسٽيگيٽر، ريسرچ آفيسر، اسسٽنٽ چيف، ڊپٽي چيف، چيف ۽ رجسٽرار جي عهدن تي خدمتون سرانجام ڏنائين. مرڪزي حڪومت ۾ ايڊيشنل سيڪريٽري رهيو. ڪارپوريٽ لا اٿارٽيءَ ۾ رجسٽرار آف ڪمپنيز جي عهدي تان رٽائر ڪيائين. ان بعد شاھ عبداللطيف يونيورسٽي خيرپور ۾ ڪجھ عرصي لاءِ وائيس چانسلر جو صلاحڪار پڻ رهيو. تاجل بيوس ڪجھ عرصو سنڌي لئنگئيج اٿارٽي جي بورڊ آف گورنرس جو ميمبر بہ رهي چڪو آهي. تاجل بيوس شاعريءَ سان گڏوگڏ ڪهاڻيون، ڪالم ۽ مضمون بہ لکيا. سندس هفتيوار ڪالم ”عوامي آواز“ سميت مختلف سنڌي اخبارن ۾ ڇپجندا رهيا. شاعري (سنڌي ٻولي/اردو)، سفرنامن، آتم ڪٿا ۽ مختلف موضوعن تي سندس 44 ڪتاب لکيل آهن، جن مان ڪجھ اهم ڇپيل ڪتابن جا نالا هيٺ ڏجن ٿا:

  1. ”جڏهن ڀونءَ بڻي“ (شاعري: 1982ع)،
  2. ”انبن جهليو ٻُور“ (شاعري: 1983ع)،
  3. ”سرجيندڙ ساڻيھ جا“ (شاعري:1985ع)،
  4. ”سنڌ منهنجي امان“ (شاعري:1989ع)،
  5. ”ڪاڇي مٿان ڪونج“ (نثري نظم:1990)،
  6. ”ڪنڌيءَ ڪنئور ترن“ (شاعري:1991ع)،
  7. ”ڏور بہ اوڏا سپرين“ (ڀارت جو سفرنامو:1992ع)،
  8. ”ڪنڌيءَ اڪ ڦلاريا“ (شاعريءَ: 1992ع)،
  9. ”ڏوريان ڏوريان مَ لهان“ (9 شعري مجموعا گڏ)،
  10. تنهنجا نيڻ غزل (هڪ سئو غزل:1996ع)،
  11. ”آريجن کان الهاس نگر“ (هند سنڌ جي اديبن جا خط)،
  12. ”چپ انجيل جي حاشين جهڙا“ (هڪ سئو غزل: 2003ع)،
  13. ”تاجل جو رسالو“ (شاعري 2006ع)،
  14. ”انداز بيان اور“ (اردو شاعري)،
  15. ”گلابون ڪي موسم“ (اردو شاعري).

تاجل بيوس جي مشهور ڪلام ”سنڌ منهنجي امان، سُونهن تنهنجي مٿان، ڇا لکِي، ڇا لِکان“ سنڌ توڙي هند ۾ وڏي مقبوليت حاصل ڪئي. هند ۾ ان کي ڊاڪٽر موتي پرڪاش جي تراني ”آنڌيءَ ۾ جوت جلائڻ وارا سنڌي“ وانگر اهميت حاصل آهي. تاجل بيوس کي هند ۽ سنڌ ۾ ڪيترا مڃتا اوارڊ مليا. سنڌ جي هن شاعر، دماغي نس ڦاٽڻ (برين هيمريج) سبب 13 ڊسمبر 2008ع تي وفات ڪئي. سندس آخري آرامگاھ چوڪنڊي قبرستان، ڪراچيءَ ۾ آهي.[1]

حوالاسنواريو